In de LinkedIn-site “Mantelzorg Nederland” van het DCMN heeft Geraldine Visser van Vilans/Expertisecentrum-Mantelzorg de onderstaande vraag neergelegd. Van de vele interessante reacties daarop is die van Ivonne Berkers in deze webkrant overgenomen, omdat zij ook vanuit haar eigen mantelzorgersituatie schrijft.
Vraag:
Wat vinden jullie van het idee om praktijkondersteuners (huisarts) meer toe te rusten met kennis en vaardigheden om mantelzorgers op te sporen, overbelasting te signaleren en te verwijzen?

Als voormalig (en hopelijk snel weer werkzaam) professional in de zorg, maar tegelijk ook als mantelzorger, loop ik tegen mijn eigen eigenwijzigheid aan. Die herken ik bij veel andere mantelzorgers als het gaat om hulpverleners: goede raad te over, cursusmateriaal en interesse in de doelgroep mantelzorgers zodra er financieel voldoende aan te halen is en vooral "denken namens de mantelzorger" is heel hot.
En toch geef ik niet graag toe dat er soms wel wat veel op mijn bord komt: "Ik heb er toch zelf voor gekozen en mag ik dan ook denken dat ik het goed doe zonder een cursus te volgen?"
Vooral het contact met andere mantelzorgers is goed: elkaars verhalen horen en er zo iets van meenemen voor je eigen situatie is prettig.
De praktijkondersteuners zijn vaak op somatische klachten gericht en als die niet komen, val je als mantelzorger niet op. Inderdaad is beschikbare tijd een belangrijke factor zoals door velen al genoemd. De vraag van de huisarts: "en, lacht het leven je nog toe?", beantwoord ik dan ook met "och dokter, waar is niks?" en verder laten we het daarbij.
Het zou helpen wanneer de praktijkondersteuner helder zicht heeft op de mogelijkheden, en de mantelzorger ondersteunen wil zonder te bepalen. Zoals gezegd: daar zjn we vaak zelf goed toe in staat want mantelzorger zijn betekent niet dat je meteen een hulpvrager wordt. Een goed netwerk van de praktijkondersteuner toegankelijk maken voor de mantelzorger en samenwerken met bijvoorbeeld welzijnsinstellingen, die al veel organiseren en de mantelzorgers soms iets meer op hun netvlies hebben, is wellicht een idee. Geen dubbel werk gaan leveren, maar samenwerken.
En ik zou een pleidooi willen houden betreffende aandacht voor de jonge mantelzorgers die hun zorgcarriere net starten en wellicht geheel buiten het zicht blijven van de huisarts omdat zij daar niet zo gemakkelijk naar toe gaan.
Elk jaar een uitnodiging voor een goed bedoelde cursusdag, daar zit de mantelzorger echt niet op te wachten. Ontspanning en zelf bepalen hoe je dat invult is een leuk idee.
Als laatste is het uiteraard van belang wie de persoon van de praktijkondersteuner zelf is: toegankelijk, betrokken met grenzen en in staat de mantelzorger als zelfstandig en verstandig te blijven zien en niet meteen de verzorger van de mantelzorger willen worden.

Ivonne Berkers.